B&W: ‘Stevige zorgen over gevolgen van RvdR2.0’

Dit is een oud bericht.

Het Beuningse oeverwallengebied is van grote landschappelijke, ecologische en cultuurhistorische waarde. Het is een gebied waar inwoners wonen, werken, ondernemen en recreëren. Juist daarom vraagt elke ingreep om grote zorgvuldigheid. Dat stelt ons college van burgemeester en wethouders (B&W). Het college reageert daarmee op de mogelijke binnendijkse ruimtelijke reservering vanuit het programma Ruimte voor de Rivier (RvdR) 2.0.

De mogelijke reservering in het oeverwallengebied bij Beuningen heeft volgens het college grote gevolgen voor het gebied zelf en voor onze inwoners en ondernemers. “Als burgemeester en wethouders hebben wij hier stevige zorgen over. Wij willen voorkomen dat onzekerheid leidt tot stilstand in investeringen, woningbouw, landbouw, recreatie en andere ontwikkelingen.”

B&W benadrukt dat het Rijk verantwoordelijk is voor de besluitvorming. “Maar wij staan voor onze inwoners, ondernemers en de kwaliteit van het landschap.” Als het Rijk deze maatregel noodzakelijk vindt, dan verwacht het college snel duidelijkheid, een zorgvuldig proces en een volwaardige rol voor de gemeente bij de verdere uitwerking.

Vanaf begin samenwerking nodig

Onze lokale kennis, belangen en ambities moeten vanaf het begin worden meegenomen, vindt het college. Dat geldt voor waterveiligheid, maar ook voor natuur, recreatie, landbouw, cultuurhistorie en ruimtelijke kwaliteit. “Daarom willen wij dat er - zodra er een besluit ligt – samenwerking plaatsvindt om toekomstscenario’s en een routekaart op te stellen.” 

Zo weten inwoners en ondernemers waar zij aan toe zijn. Ook is dan duidelijk dat een eventuele waterveiligheidsopgave wordt verbonden met kansen voor het gebied. Wat B&W betreft is de inzet helder: beschermen wat waardevol is, onzekerheid beperken en zorgen dat het belang van onze gemeente zwaar meeweegt in elke volgende stap.

Informatiebijeenkomst

Onze gemeente organiseert over dit onderwerp op korte termijn een informatiebijeenkomst voor inwoners en ondernemers. Details daarvan zijn nog niet bekend.

Meer informatie over het voorstel voor de zogeheten binnendijkse reserveringen is te vinden via www.ruimtevoorderivier.nl. De verwachting is dat het kabinet begin december een besluit neemt over het voorstel.

Ons college reageert hierbij op het vandaag gepubliceerde artikel:Ruimte voor de Rivier 2.0 stelt voor waar ruimte nodig is voor de rivier | Ruimte voor de rivier 2.0

 

Ruimte voor de Rivier 2.0 stelt voor ruimte langs de rivieren vrij te houden

Door klimaatverandering krijgt Nederland vaker te maken met extreem hoogwater. Om daarop voorbereid te zijn, stelt het programma Ruimte voor de Rivier 2.0 voor om langs de Waal, de Merwede, de IJssel en de Maas ruimte vrij te houden voor mogelijke toekomstige rivierverruiming. Het gaat om gebieden die nu achter de dijk liggen. 

Het voorstel gaat over bestaande reserveringen die volgens het programma behouden blijven, worden aangepast of vervallen en over nieuwe globale locaties waar in de toekomst een reservering kan worden vastgelegd. Met dit voorstel voorkomen we dat hogere kosten en een tekort aan ruimte voor een veilig rivierengebied worden afgewenteld op toekomstige generaties. Ook het advies van de deltacommissaris om tijdig ruimte te reserveren voor toekomstige wateropgaven is bij het voorstel betrokken. 

Het kabinet beslist naar verwachting in december 2026 over dit voorstel. Daarna kan iedereen via de terinzagelegging van het ontwerp Nationaal Waterprogramma 2028-2033 een zienswijze indienen. In het programma werken Rijk, provincies, waterschappen, gemeenten en het Deltaprogramma samen. 

Waarom we nu ruimte willen openhouden 

Klimaatverandering leidt niet alleen tot perioden met extreem hoge rivierafvoeren, maar ook tot perioden waarin langdurig weinig water door de rivieren stroomt. Hoog- en laagwater horen bij hetzelfde riviersysteem. Daarom kijken we binnen het programma naar deze opgaven in samenhang. We willen Nederland beschermen tegen hoogwater en in droge perioden de bevaarbaarheid zo veel mogelijk op peil houden, zoetwater vasthouden en schade aan landbouw en natuur beperken. 

Dit voorstel gaat specifiek over het vrijhouden van ruimte voor mogelijke toekomstige rivierverruiming bij extreem hoogwater. In sommige gevallen kan dit ook een bijdrage leveren aan zoetwater langer vasthouden in tijden van droogte. Voor de aanpak van lage waterstanden en droogte werken we aan afzonderlijke maatregelen voor de rivierbodem. Daarover vindt aparte besluitvorming plaats. 

De ruimte langs de rivieren is schaars en wordt gebruikt voor onder meer wonen, landbouw, natuur, bedrijvigheid en infrastructuur. Tegelijk neemt de druk op deze ruimte toe. Niet zeker is hoeveel extra ruimte voor toekomstige rivierverruiming precies nodig is, waar en wanneer. Dat hangt onder meer af van de snelheid waarmee het klimaat verandert. 

Als nieuwe ontwikkelingen de ruimte permanent innemen, kan rivierverruiming later veel duurder of zelfs onmogelijk worden. Daarom stellen we voor nu voldoende keuzeruimte voor de toekomst open te houden.

Het kabinet moet nog besluiten 

Dit is een voorstel en geen besluit. Het kabinet weegt het voorstel van het programma en beslist naar verwachting in december 2026 over de globale locaties. Daarna worden de precieze begrenzingen van nieuwe reserveringen en uitbreidingen van bestaande reserveringen samen met gemeenten, provincies en waterschappen uitgewerkt. Vervolgens worden de reserveringen via een afzonderlijke procedure juridisch vastgelegd in het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) en de Omgevingsregeling.

Wat een reservering wel en niet betekent 

Het normale gebruik van een gebied kan in principe doorgaan. Mensen kunnen er blijven wonen en bestaande agrarische en bedrijfsmatige activiteiten kunnen worden voortgezet. Ook onderhoud en kleinere of tijdelijke ontwikkelingen blijven vaak mogelijk. Het voorstel betekent niet dat nu al riviermaatregelen worden uitgevoerd: er wordt nu geen grond aangekocht en er gaat niet direct een schop de grond in. Het gebied gaat dus niet op slot. 

In een gereserveerd gebied kan het normale gebruik in principe voorlopig doorgaan. Mensen kunnen er blijven wonen en bestaande agrarische en bedrijfsmatige activiteiten kunnen worden voortgezet. Ook onderhoud en kleinere of tijdelijke ontwikkelingen blijven mogelijk. 

In een gereserveerd gebied gelden wél beperkingen voor nieuwe grootschalige of kapitaalintensieve ontwikkelingen die rivierverruiming belemmeren, zoals een appartementencomplex, woonwijk of grote bedrijfsuitbreiding. Het voorstel betekent niet dat nu al riviermaatregelen worden uitgevoerd: er wordt nu geen grond aangekocht en er gaat niet direct een schop de grond in. Het gebied gaat dus niet op slot. 

De eventuele riviermaatregelen zijn bedoeld voor de langere termijn na 2050. Wanneer en waar maatregelen nodig zijn, verschilt per riviertak en staat nog niet vast. 

Om welke plekken gaat het 

Langs de Waal, de Merwede en de IJssel gaat het om zowel nieuwe globale locaties als bestaande reserveringen. Voor de Maas worden geen nieuwe binnendijkse reserveringen voorgesteld. Het voorstel heeft langs de Maas alleen betrekking op bestaande reserveringen. Deze kunnen behouden blijven, worden uitgebreid of vervallen. Voor de Maasvallei doorloopt een afzonderlijk traject. 

De overzichtskaart laat zien om welke locaties het gaat en waar deze ongeveer liggen. De cirkels vormen geen precieze begrenzing. In de factsheets staat per locatie meer informatie. 

Hoe het verder gaat 

Het kabinet besluit naar verwachting in december 2026 over de globale locaties en over welke bestaande reserveringen blijven, worden aangepast of vervallen. De globale locaties waarmee het kabinet instemt, worden opgenomen in het ontwerp-Nationaal Waterprogramma 2028-2033. Dit ontwerp wordt naar verwachting eind december 2026 ter inzage gelegd. Tijdens de terinzagelegging kan iedereen een zienswijze indienen. 

Vanaf het eerste kwartaal van 2027 werken Rijk, gemeenten, provincies en waterschappen samen aan de voorbereiding van de precieze begrenzing van de vast te leggen reserveringen. Daarna volgt een afzonderlijke formele procedure om de reserveringen juridisch vast te leggen in het Besluit kwaliteit leefomgeving en de Omgevingsregeling. Over de planning en het moment van inwerkingtreding is nog geen definitief besluit genomen. 

Vragen 

Meer informatie over de afzonderlijke locaties vindt u in de factsheets op onze website. Op 1 oktober organiseert het programma een openbaar webinar. Klik <hier> om u voor het Nieuwsbrief Ruimte voor de Rivier 2.0 3/3